Beagle Watch se handel en wandel met verlore diere

Vakansietye is gewoonlik tyd vir rustig raak en afskaal, maar vir Beagle Watch is dit van die besigste tye, veral as dit by troeteldiere kom. Wat maak jy met jou diere as jy die pad vat om iewers te gaan ontspan? Is hulle veilig en versorg? Jy sal verbaas wees hoeveel troeteldiere eindig op in die straat, totaal verlore en verskrik. Desember was rof, en Paasfees is om die draai. Ons praat oor die versorging van hierdie verlore diere met Andre Aiton, besturende direkteur van Beagle Watch se gewapende reaksie, asook Sonja Kruger, een van die noodroepbeamptes in beheer van die honde-eenheid.

Hoe werk DEXA-, CT-, MR- en ander skanderings en hoe lyk dit?

Watter soort skandering kan die vet en spiere in jou liggaam meet? En hoe werk al die ander soorte skanderimngs soos X-strale, CT- en MR-skaderings?

Ons kyk ook na fibromialgie en hoe baie ander probleme uitgeskakel moet word vóór ‘n diagnose van dié pynsindroom gemaak kan word.

Watter soort skandering kan die vet en spiere in jou liggaam meet? En hoe werk al die ander soorte skanderings soos X-strale, CT- en MR-skaderings? Ons kyk ook na fibromialgie, en hoe baie ander probleme uitgeskakel moet word vóór ‘n diagnose van dié pynsindroom gemaak kan word.

Só lyk die verskillende beeldings:

Dexa beeld
Dubbel-energie X-straal absorbsie

om vet- en spiermassa in die liggaam te meet:
Vet en spiere is in verskillende kleure

Sonarbeelde oftewel ultraklankbeelde
Sonarskandering word bv in ‘n trauma-eenheid eerste gebruik om binne die liggaam te kyk om vas te stel of daar ‘n bloeding is of iets anders opgetel kan word.
Dit werk met klankgolwe wat terugkaats.

Die algemeenste sonarbeelde is van ‘n ongebore baba.
Die 3D of 4D sonarbeelde gee meer besonderhede
Lewervervetting is te sien: dis die swart “vet-kolle” in die lewer.
Hier word die vet in die lewer gesien as die swart strepe

 

X-strale
Vanaf ‘n enkele radio-aktiewe bron
Meestal om beenfrakture, en die longe te bekykCT-skandering
2 radio-aktiewe bronne
Beter beelding as X-strale
Kan binne-in die liggaam van voor na agter maar ook in dwarssnitte van bo na onder bekyk

Die brein in dwarssnitte van bo na onder
Die brein van voor na agter (heel links), van die kant af (links), van voor na agter (naasregs) en van bo na onder (regs).
Die buik van bo na onder. Die pyl is na die regternier

MR-skanderding
Hier word magneetvelde gebruik om die beelding te skep.
Die beelde is die beste moontlike en word veral vir die spinaalkoord en brein gebruik.

MR beelde is duidelik, en strukture kan duidelik uitgeken word. Kleure kan ook aan die verskillende ‘digthede’ van weefsel toegeken word.

PET-skandering
Positron-emissie tomografie.
Hierdie skandering word veral gebruik om funksies van organe te bepaal, en om kanker na te spoor.
‘n Radio-aktiewe stof met ‘n kort leeftyd word in die bloedvatstelsel ingespuit, wat dan na die spesifieke orgaan beweeg.
Dit word dikwels saam met CT- of MR-beelding gebruik om die presiese posisie van die aktiwiteit te bepaal.

 

Hier word ‘n PET beeld van die brein saam met MR-beelde gebruik. Dit dui duidelik ‘n letsel in die brein aan.
Die blink kol is ‘n letsel van die tiroïed wat met die PT beeld (regs) opgespoor kon word en nie soseer met die CT beeld (links) nie.

Funksionele MR-skandering
Met hierdie spesiale MR-skanderings kan die funksies van bv die brein gesien word.

Met hierdie funksionele MR-beelde kan gesien word watter dele van die brein betrokke is as die pasiënt sy hand beweeg.
Hier kan gesien word watter dele van die brein aktief is en gestimuleer word met depressie en chroniese pyn en watter dele nie gestimuleer word nie, teenoor ‘n normale brein.

 

 

 

 

Hoe werk pyn? (Sketse en verduidelikings)

Een uit elke vyf mense ly aan chroniese pyn. Hoe werk pyn? Wat is normale pyn? Wat loop skeef dat ‘n mens chroniese pyn ontwikkel?

Deel 2

Pyn is in jou brein gesetel. ‘n Spesifieke soort chroniese pyn kan vererger indien die chirurg opereer, of deur inspuitings. Maar baie pasiënte en dokters verstaan nie hoe chroniese pyn werk, en hoe om dit te benader nie.

Hier is interessante sketse en verduidelikings wat Dr Willem-Johan Steyn saamgestel het.

Stap 1. Die pyn impulse word van die plek van die besering tot in die brein gelei. Dit duur millisekondes en eers as die impuls die sensoriese korteks bereik, voel jy die pyn.

Impulse word  van die besering via ‘n senuwee na die neurone in die rugmurg gelei
Die pyn word dan van die rugmurg na die brein gelei
Die ‘brug” waar die impulse van die eerste neuron na die tweede neuron in die rugmurg oorgedra word, word ‘n sinaps genoem
Van die rugmurg gelei die neurone die impulse na die thalamus in die brein, en die thalamus versprei die impulse na die regte plekke op die buiterand van die brein
Die buiterand van die sensoriese brein korteks is netjies opgedeel in ‘n kaart van die mens se liggaam, en die thalamus stuur dan die impulse van die toon na die toon op die kaart, of van die knie na die knie op die kaart, of van die vinger of mond na die ooreenstemmende vinger of mond op die kaart. Die gevoeligste dele van die liggaam het die meeste verteenwoordiging op die kaart
Die thalamus stuur ook die seine na ander dele van die brein wat dan meer emosionele reaksies of herrinneringe van vorige trauma opwek.

Stap 2. Die impulse word uit die brein weer terug na die rugmurg gelei.

Screenshot
Die bane uit die brein gaan na die sinaps in die rugmurg, waar Endorfien en Encephalin vrygestel word wat help om die pyn soveel as moontlik te blok en die oynervaring te verminder. Die oordragstowwe Serotonien en Noradrenalien in die brein dryf hierdie pynverminderingseffek.

Die verskillende soorte PYN

Akute pyn en chroniese pyn is die hoofgroepe van pyn
In chroniese pyn kan dinge op enige plek in die stygende of dalende pynbane verkeerd loop.

Npg ‘n voorbeeld van nosiseptiewe pyn
Nog ‘n voorbeeld

Voorbeeld van neuropatiese pyn

Die maklikste manier om die soort pyn te verstaan is om aan ‘n oorsensitiewe en foutiewe wekker te dink
Simptome van nosiplastiese chroniese pyn is wydlopend
Nog simptome van nosiplastiese pyn

 

 

 

 

 

Skrywers en boeke: oor Margaret Atwood, Tom Robbins, Ian McEwan, Abdulrazak Gurhah

Resensent en smaakmaker-finalis Trisa Hugo gesels oor boeke wat haar lewe verander het. Van DIE REISE VAN ISOBELLE tot WILHELMINA: KAMPKIND OP JAVA tot GRIET SKRYF ‘n SPROKIE en THE BOY WHO NEVER GAVE UP – daar is iets vir elke smaak. Ilse Salwedel praat oor SKRYFNET se skryfkursusse, en hulle soektog na die beste 100 Afrikaanse boeke van die afgelope 100 jaar. In Johan Myburg se insetsels oor die internasionale boekewêreld vertel hy meer oor Margaret Atwood se langverwagte memoir, en THEFT, ‘n nuwe roman deur Abdulrazak Gurhah. Johan bring ook hulde aan Tom Robbins, en gesels oor Ian McEwan se jongste roman, WHAT WE KNOW.

Politieke gevolge van die uitgestelde begrotingsrede

Die DA en ander vennote in die Regering van Nasionale Eenheid mag dalk in die verlede agteroor gebuig het om die ANC en sy beleid in die RNE te akkommodeer, maar ‘n belastingverhoging was oënskynlik die laaste strooi. Die Minister van Finansies kon vir die eerste keer in meer as 30 jaar nie gister die begrotingsrede lewer nie. Terwyl opposisiepartye buite die RNE die regering van swak leierskap beskuldig het, meen partye soos die DA en VF Plus, die ANC het nou geleer hulle regeer nie meer alleen met ‘n volstrekte meerderheid nie. Ons praat hieroor met die voormalige leier van die DA, Tony Leon.

Emigreer? Dink hieraan!

Die son skyn te min, en sy vrou snik snags in haar kussing, skryf Zirk van den Berg in sy onlangse memoir, LANDUIT, WANT JY WIL MOS, oor sy en sy gesin wat in 1998 Nieu-Seeland toe uitgewyk het. Met die Amerikaanse president Donald Trump se uitvoerende bevel, word landuit trek weer druk bespreek. Maar om te emigreer kan emosioneel verwoestend wees. Ons praat hieroor met dr. Sulette Ferreira, ‘n sielkundige wat spesialiseer in migrasie-terapie.