RSG Nou Kategorie: Programme

Die kleur van lakens is ‘n dokumentêr deur Tharien Oosthuizen.

In die dokumentêr fokus Tharien op die werk van ‘n trauma berader en kuier sy by Rian Steenkamp in die ongevalle, waar hy vertel hoe vinnig ‘n lewe verloor kan word as daar nie vinnig opgetree word nie.

DIE KLEUR VAN LAKENS deur Tharien Oosthuizen

Persone wat trauma beleef is bang en onseker, en het ondersteuning nodig om hulle deur hierdie donker tyd te neem. Dit is hier waar traumaberaders ‘n baie belangrike rol speel. Hulle is die spreekbuis tussen die familie, die pasiënt, en die traumachirurg. Tharien Oosthuizen het tyd spandeer met Rian Steenkamp, ‘n traumaberader by Netcare Milpark in Johannesburg, en met drie mense wat deur trauma geraak is.

Tharien skryf die volgende oor die dokumentêr:

Daar is nie ‘n enkele mens wat nie geraak word deur trauma nie. Of dit nou trauma is van iemand naby jou wat erg seer gekry het en of dit trauma is omdat jy iemand aan die dood afgestaan het nie.

Dit is nie net die familie wat om die bed in ‘n trauma eenheid staan wat hierdie angstigheid beleef nie. Die pasiënt wat die besering opgedoen het, beleef op sy of haar eie manier ook trauma.

In die afgelope paar jaar het Netcare die besluit geneem om gebruik te maak van trauma beraders, nie net vir die pasiënt nie, maar ook vir hulle personeel.

Persone wat trauma beleef is bang, onseker en het ondersteuning nodig om hulle deur hierdie donker tyd te neem. Dit is hier waar trauma beraders ‘n baie belangrike rol speel. Hulle is die spreekbuis tussen die familie, die pasiënt en die trauma chirurg.

In die Netcare fasiliteit, Milpark Hospitaal, is daar ‘n spesiale trauma eenheid, wat die Trauma Resus afdeling genoem word.

Ernstige gevalle, wat nie by ander hospitale hanteer kan word nie, word in hierdie afdeling hanteer. Die trauma chirurge wat hier werk, is nie net betrokke by die private hospitaal nie, maar werk ook in staatshospitale.

Die Netcare hospitaal maak dan gebruik van trauma beraders om hulle by te staan.   Die nood vir hierdie tipe hulp het veral begin ontstaan na 2020, toe ons gekonfronteer was met Covid.

Daarom dat die Trauma Resus fasiliteit nie net die vinnigste X-straal-masjien het nie, maar ook so ingerig is dat ‘n pasiënt se bors onmiddellik daar in die eenheid opgemaak kan word om die hart te masseer.

Rian Steenkamp, traumaberader  in die ongevalle eenheid, vertel hoe vinnig ‘n lewe verloor kan word as daar nie vinnig opgetree word nie. 

Ek gesels ook met mense wie se pad met Rian Steenkamp, die trauma berader, gekruis het en hoeveel dit vir hulle beteken het dat hy hulle kon gerusstel of net kon bystaan in daardie oomblikke van onsekerheid en angs.

Rian Steenkamp vertel ook oor hoe hy aangeraak word deur elkeen wat oor sy pad kom en wat hy doen om aan homself te werk, want jy kan nie apaties staan teenoor die persoon op die bed wat besig is om te veg vir sy of haar lewe nie.

In die onderhoud vertel Rian Steenkamp dat trauma ‘n „gelykmaker“ is – wie jy ook al is, ‘n eienaar van ‘n florerende besigheid of iemand wat nie eers ‘n dak oor die kop het nie, of jy in ‘n privaat hospitaal se trauma eenheid is of in ‘n staatshospitaal se trauma eenheid, as jy op daardie bed lê is almal dieselfde – afhanklik van die hande wat jou lewe probeer red en die berader wat jou hand vashou.

Luister van 2 Januarie elke Donderdagaand om 20:00 na RSG se uiteenlopende dokumentêre en deurkruis Suid-Afrika om sy mense, diere, dorpe en selfs sy soutpanne beter te leer ken.

27 Maart
Die kleur van lakens
Die dokkie-seisoen word op Donderdag 27 Maart afgesluit met Tharien Oosthuizen se 48 uur saam met ‘n traumaberader, dr. Rian Steenkamp. Hy werk met mense en families wat moet worstel met enigiets wat ‘n lewe bedreig – van ongelukke tot siekte. Daar is min hospitale in Suid-Afrika wat traumaberading bied en dr. Steenkamp vertel van sy daaglikse uitdagings.

Luister weer

2 Januarie
Die seisoen skop op Donderdag 2 Januarie om 20:00 af met die omroeper Kobus Rudolph se program oor die Bergklub van Suid-Afrika, die reddingsdienste wat hul bied, die verskillende vorme van bergklim asook hul rol in die bewaring van die natuur.
Lees meer oor dié dokumentêr.

9 Januarie

Kaalkop die Waarheid
‘n Week later laat val Flip Loots die soeklig op haarverlies – ‘n dilemma vir talle jong én ouer mans. Wat is die redes daarvoor en hoe beïnvloed dit die manier hoe mans sosialiseer? Die dokkie bekyk ook moontlike oplossings.

Watter invloed het haarverlies op veral jonger mans se emosionele ingesteldheid? Is daar hoop dat iets aan die kaalkoppe gedoen kan word? Flip Loots  het die antwoorde gaan soek by ‘n haarkapper, ‘n dermatoloog, ‘n sielkundige en ‘n verteenwoordiger van ‘n maatskappy wat hulp in dié verband verleen.

16 Januarie
Die verdwyn van die Afrika pikkewyn

Op Donderdag 16 Januarie vertel Martelize Brink dat sommige omgewingskundiges voorspel dat die Afrika-pikkewyn teen 2035 sal uitsterf. Wie kan hiervoor blameer word? En hoekom is daar soveel sektore wat versuim om ‘n oplossing te vind?

Lees meer oor dié dokumentêr.

23 Januarie
Die ander Jamestown
Haidee Muller-Isaacs reis op Donderdag 23 Janurie na die ander Jamestown – ook bekend as Webersvallei. Luisteraars leer ken die mense en kultuur van dié klein dorpie buite Stellenbosch.

Lees meer: https://www.rsgplus.org/donderdagaand-dokumenter-oor-jamestown/

30 Januarie

Dan kuier Ina Strydom op Donderdag 30 Januarie by die veteraan-uitsaaier Mariëtta Kruger, wat beide televisie en radio in Afrikaans met haar professionaliteit laat skitter het. Wie is die mens agter hierdie tydlose stem?

Lees meer: https://www.rsgplus.org/vanaand-profielsdokumener-oor-mariette-kruger/

13 Februarie

Die skatkis van die SAUK
Die daaropvolgende week, op Wêreldradiodag, gaan snuffel Elsje van Jaarsveld in die SAUK se argief – ‘n skatkis van kosbare klank. Hoe en waar word al hierdie skatte bewaar? En wie is die mense wat daagliks verseker dat alle uitsendings vir die nageslag bewaar word?

Lees meer: https://www.rsgplus.org/13-feb-n-skatkis-vol-herinneringe/

20 Februarie

Swartskops se seesoutpanne
Op 20 Februarie gaan Jacques Arendt by Swartkops se soutpanne inloer. Die panne is bekend om sy braaisout wat op talle luisteraars se tjoppies en in hul kospotte beland. Hoe beland die seewater in die panne en hoe woord die braaisout vervaardig?
Lees en luister meer: https://www.rsgplus.org/luister-weer-swartkops-soutpanne-van-see-tot-sout/

27 Februarie
Paroolwet moet verander
Ilse Salzwedel, aanbieder van Skrywers en boeke, praat op 27 Februarie met verskeie slagoffers asook kenners oor die verandering van die Paroolwet.

DIE PROBLEMATIEK VAN PAROOL deur Ilse Salzwedel

Ilse Salzwedel ondersoek ‘n kwessie wat die laaste paar maande dikwels voorbladnuus gehaal het: Behoort geweldsmisdadigers parool te kry, of nie? (Die program is nie geskik vir sensitiewe luisteraars of kinders nie, aangesien dit beskrywings van geweld bevat)

6 Maart
Die week daarna gaan kuier Ettienne Ludick by die Liedjieboer wat klassieke treffers vir Sonja Herholdt en Laurika Rauch geskryf het. Anton Goosen, wat steeds albums vervaardig en konsert hou, vertel meer oor die mens agter die kunstenaar.

13 Maart
Johan van Lill kuier by Conrad Theys, die laaste Kaapse impressionis. Hierdie veelbekroonde kunstenaar woon in Bellville-Suid en is al met die ‘n toekenning van die ATKV vir sy lewensbydrae bekroon.

CONRAD THEYS: LAASTE KAAPSE IMPRESSIONIS deur Johan van Lill

13 Maart 2025

Conrad Theys staan bekend as een van die laaste Kaapse impressioniste. Johan van Lill het by hom in sy huis in Bellville-Suid gaan kuier. Hierdie geliefde Suid-Afrikaanse kunstenaar is al met vele pryse vir sy skilderwerk vereer, onder meer ‘n eredoktorsgraad, ‘n medalje van die Suid-Afrikaanse Akademie vir Wetenskap en Kuns, en onlangs die Suidoosterfees en die ATKV se toekenning vir ‘n lewensbydrae in kuns.

20 Maart
Kaapstad en Tafelberg se kabelkar is bykans 100 jaar oud en Johan Rademan gaan op 20 Maart meer uitvind oor hierdie toeriste-attraksie wat steeds jaarliks derduisende besoekers lok.

Klik hier vir meer inligting oor die dokumentêr.

 

Luister op 20 Maart na Tafelberg se kabelkar –  saamgestel en aangebied deur Johan Rademan.

Johan Rademan vertel die verhaal verder van vandag se twee roterende moderne kabelkarre wat 65 passasiers elk dra en 900 mense per uur teen 10 meter per sekonde vervoer in “Tafelberg se kabelkar” op RSG.

Die eerste mense het verwys na Hoerikwagga, die berg wat in die see staan. Tafelberg isoor eeue berym, besing en beklim met bykans ‘n 100 staproetes.. Sedert 1929 kan Tafelberg per kabelkar bestyg word en bykans n miljoen besoekers per jaar besoek tans die ikoniese berg via die Tafelbergsweefspoormaatskappy.

Daar is n honderd staproetes en meer as 2 000 plantspesies(meer as in die hele Verenigde Koningkryk) in een van die 7 Natuurlike wonders van die wereld wat deur Sanparke bedryf word.

Johan Rademan het met Besturende-direkteur Wahida Parker, Bemarkings en kommunikasie bestuurder, Collette van Aswegen, ingenieur Andries de Vries, Omgewingskundige, Dave Pepler en Meesterplantkundige van Babylonstoren Erns van Jaarsveld gesels oor die 300 miljoen jaar oue berg en die moderne konteks waarbinne die kabelkar funksioneer. ‘n Paar besoekers aan die berg via die kabelkar sorg vir n bietjie komiese verligting tussen rotse wat tot 600 miljoen jaar oud geskat word.

Agtergrond inligting

In 1998 is nagenoeg 25 000 hektaar wat Tafelberg en die gebied om dit insluit, as die Tafelberg Nasionale Park verklaar. Die gebied strek van Vlaeberg (Seinheuwel) oor Tafelberg, Duiwelspiek, die middestad tot by Kaappunt.

Hoerikwaggo (Berg in die see) genoem deur die Khoi-bevolking en Taboa de Caba (Tafel van die Kaap) deur die eerste Europeër wat die berg geklim het, Antonio de Saldanha en dit is die wêreld van die Koningsprotea en eksotiese Rooidisa, twee van amper 2300 plantspesies wat jy slegs in die gebied op die aardbol kry.

Navorsers reken dat van die rotse tot 600 miljoen jaar oud kan wees en Tafelberg self tot 300 miljoen.

Die hoogste punt op Tafelberg is die Maclear-baken wat Sir Thomas Maclear met ‘n klipstapel aangedui het in 1865 en n rol gespeel het in die meting van die ronding van die aarde.

Sir Thomas Maclear, ʼn sterrekundige, het in 1865 ‘n groot klipstapel, 1 086 meter bo seevlak, gebou wat die hoogste punt van Tafelberg aandui. Dié kliphoop, wat die Maclear-baken genoem word, is destyds gebou om te help om die aardkromming te meet en is, sowat  19 meter hoër as die huidige kabelkarstasie.

Die Table Mountain Aerial Cableway het in 1929 amptelik die publiek verwelkom. Vandag, 95 jaar later besoek amper n miljoen mense jaarliks Tafelberg deur die Tafelbergsweefspoor of “Kabelkar” met  ʼn 360 ⁰-panoramiese uitsig, tydens ‘n rit van vyf minute na die kruin van Tafelberg, Suid-Afrika se mees besoekte toerisme baken.

Johan Rademan vertel die verhaal verder van vandag se twee roterende moderne kabelkarre wat 65 passasiers elk dra en 900 mense per uur teen 10 meter per sekonde vervoer in “Tafelberg se kabelkar” op RSG.